شیوه هایی که افراد برای کاهش اضطراب به کار میبرند

1. طرز فکر خود را تغییر دهید

• مهم‌ترین نکته راجع به استرس این است که در بسیاری از موارد، استرس مشکل را نشان نمی‌دهد بلکه در واکنش شما، استرس را نشان می‌دهد و نحوه درک شماست که موجب این واکنش می‌شود. اگر در کار خود با وظیفه دشواری روبرو شدید با تغییر عقیده آن را به فال نیک بگیرید که از این طریق مهارت‌های شما تقویت می‌شود. می‌توان یک زندگی پر از استرس و ناراحتی را به یک زندگی پر تکاپو و مهیج تبدیل کرد.

2. به چیزهای دیگری فکر کنید

• وقتی نوک لوله تفنگ روی پیشانی شما قرار می‌گیرد، بلافاصله به چیز دیگری فکر کنید. شما باید ذهنتان را منحرف کنید یا به عبارتی فکری که شما را دچار استرس می‌کند از خود دور کنید و به هر چیزی ک در این زمینه مفید است فکر کنید.

3. مثبت فکر کنید

• وقتی برای انجام کاری به خود مطمئن نیستید (مثلاً برای ارائه مطلب یا ملاقات با رییس خود) بهترین کار این است که به یک کار موفق یا یکی از موفقیت‌های گذشته فکر کنید و در این حال، دایماً موفقیت قبلی خود را به یاد آورید. دلیلی وجود ندارد که موفق نشوید.

4. ذهن‌تان را آرام کنید

• یک استراحت مختصر برای ذهن شما، روشی بسیار موفق در کاهش یا کنترل استرس می‌باشد. تصور کنید روی شن داغ ساحل باهاما دراز کشیده‌اید. باد خنکی از سمت اقیانوس به سوی شما می‌وزد و موج ساحلی در کنار شما غلت می‌خورد. اگر بدانید با این تصور چه آرامشی پیدا می‌کنید؟

5. جملات آرامش بخش را بخوانید

• استرس، هر لحظه می‌تواند حمله کند. فقط، به حمام و قبل از رفتن به سرکار، به فروشگاه مواد غذایی لوکس هنگام ظهر، به اتومبیل هنگام رفتن به خانه و به محیط کار محدود نمی‌شود. هنگامی که افکار ناخوشایند باعث انقباض عضلات گردن شما می‌شوند و بدن شما کشیدگی پیدا می‌کند، برای حل این معضل جملات زیر را از حفظ بخوانید:

در این لحظه، کاری نیست که مجبور باشیم انجام دهم.
در این لحظه، جای نیست که مجبور باشم آنجا بروم.
در این لحظه، مشکلی نیست که مجبور باشم آن را حل کنم.
در این لحظه، فقط و فقط باید استراحت کنم.
لزوماً آگانه به این سخنان فکر کنید. زیرا در این صورت ذهنیت شما ناخودآگاه تغییر حالت می‌دهد و به شما آرامش می‌بخشد. اگر این جملات را از حفظ بخوانید، دیگر به آنچه آزارتان می‌دهد، فکر نمی‌کنید.

6. معلومات خود را بیان کنید

• باید فهرستی از معلومات خود آماده داشته باشید تا وقتی که دچار استرس شدید بتوانید آن‌ها را تکرار کنید. لزومی ندارد پیچیده باشند. فقط مثل سرود برای خود بیان کنید: من می‌توانم با این مشکل کنار بیایم. از همه افراد این جمع، بیشتر از این موضوع سر در می‌آورم. با انجام این‌کار، واکنش بدن شما نسبت به استرس، نفس زدن و سرد شدن دست‌ها، از بین می‌رود و نیروی عقلانی شما، بخشی از وجود شما که واقعاً از عهده استرس بر می‌آید، واکنش معقولی به آن نشان می‌دهد. در نتیجه شما خونسردی خود را به دست می‌آورید.

7. برای رفع استرس تا 10 بشمارید

• پس از بروز استرس بلافاصله نسبت به آن واکنش نشان ندهید و با این کار به مهار آن کمک کنید. قبل از انجام امور روزمره خود، کمی حوصله به خرج بدهید. به چند لحظه تامل و آرامش عادت کنید تا بتوانید استرس را تحمل کنید.
  برای مثال وقتی تلفن زنگ می‌زند، نفس عمیق بکشید. سپس وقتی که نفس خود را بیرون می‌دهید تصور کنید مثل یک عروسک پارچه‌ای، سست و آزاد هستید. یکی از نتایج چنین تاملی احساس حفظ تسلط است. معمولاً اگر بر رفتار خود مسلط باشیم، کمتر دچار استرس می‌شویم. به خود عادت بدهید که قبل از پاسخگویی به تلفن، چند لحظه صبر کنید و سریعاً آرامش پیدا کنید. تامل آگانه در این مواقع، می‌واند همیشه آرامش بخش باشد.

8. به نقاط دور دست نگاه کنید

• اگر چند لحظه از پنجره به نقاط دور دست، جایی که نقشی در پریشانی خاطر شما ندارد، نگاه کنید، چشمان شما آرامش پیدا می‌کنند. اگر چشمانتان آرامش پیدا کنند، شما هم می‌توانید آرامش پیدا کنید. قوری را از روی اجاق گاز بردارید. آیا باز هم آب داخل آن می‌جوشد؟!

9. بلند شوید و مکان را ترک کنید

• فاصله گرفتن از صحنه آزاد دهنده به همان اندازه که تماشای نقاط دور دست موثر است، تاثیر مفید دارد.

10. چند نفس عمیق بکشید

• به قول برخی نفس کشیدن از شکم، روشی قدیمی و مفید برای غلبه برا اضطراب و حالت عصبی می‌باشد. منظور اصلی ما این است که آرام عمل کنید و خونسرد باشید. وقتی دچار استرس می‌شوید ضربان نبض شما به سرعت بالا می‌رود و شروع می‌کنید به نفس نفس زدن. اگر خود را مجبور کنید که به آرامی نفس بکشید، هر چند استرس هم داشته باشید، آرامش پیدا می‌کنید. روش صحیح نفس کشیدن از راه شکم است. با فرو بردن دم، احساس کنید شکم شما بزرگ می‌شود و با بیرون دادن نفس، جمع می‌گردد.

11. داد بزنید یا گریه کنید

• همیشه نمی‌توان در محل کار تمام احساس خود را بیرون ریخت. اما در بعضی جاها مثل دفتر کار شخصی، یا داخل ماشین، این عمل هیچ اشکالی ندارد. برای تخلیه احساسی که به وجود آورنده استرس است، داد بزنید یا گریه کنید.

12. عضلات خود را کشش بدهید

• اساساً هر چیزی که ما احساس می‌کنیم، یک نمود فیزیکی دارد. بسیاری از ما در برابر استرس با انقباض عضلانی واکنش نشان می‌دهیم. در واقع تمام تلاش ما از بین بردن علت استرس است. اما اگر عضلات خود را کشش بدهیم، لااقل احساس استرس را کاهش می‌دهیم. به عبارتی، وقتی عضلات آرامش پیدا می‌کنند، هیجان ما کمتر می‌شود. با توجه به این که ما اغلب از منشا استرس چیز زیادی نمی‌دانیم، چنین روشی موثر است و برای بیشتر مردم، این روش پاسخگوی تمام نیاز آن‌هاست.

13. عضلات تحت استرس خود را ماساژ بدهید

• بسیاری از ما عضلات ویژه‌ای داریم که در اثر استرس منقبض می‌شوند. این مساله مثل یک چرخه معیوب می‌باشد. استرس باعث تولید آدرنالین می‌شود. آدرنالین باعث انقباض عضلانی می‌شود و در نتیجه آدرنالین بیشتر تولید می‌گردد. به همین ترتیب یکی از راه‌های مفید بر هم زدن این چرخه، یافتن عضلات تحت استرس و ماساژ دادن آن‌ها به مدت دو دقیقه، در صورت احساس گرفتگی آن‌ها، می‌باشد. (آن‌هایی که در اثر فشار منقبض می‌شوند. اغلب در ناحیه پشت کردن و بالای کمر قرار دارند.)

14. گیجگاه‌های خود را فشار دهید

• این روش ماساژ درمانی برگرفته از طب سوزنی است که برای تسکین درد و درمان بسیاری از بیماری‌ها از نقاط فشار استفاده می‌کند و به طور غیرمستقیم، موثر است. با استفاده از ماساژ اعصاب نواحی گیجگاهی، عضلات نواحی دیگر بدن، به ویژه نواحی گردن آرامش پیدا می‌کنند.

15. چانه خود را شل کنید و از چپ به راست حرکت دهید

• افرادی که تحت فشار قرار دارند بیش از دیگران دندان‌های خود را به هم فشار می‌دهند. شل کردن چانه و حرکت دادن آن به آرامش عضلات آن نواحی کمک می‌کند و با عضلاتی آرام است که می‌توانید احساس انقباض را کاهش دهید.

16. سینه خود را پهن کنید تا بهتر نفس بکشید

• افرادی که تحت فشار روانی قرار دارند و عضلات آن‌ها منقبض می‌باشد، ممکن است مشکل تنفسی پیدا کنند و تنفس بد می‌تواند اضطرابی را که داشتید شدیدتر کند. شانه‌های خود را به سمت بالا و عقب بکشید. بعد آرامش خود را حفظ کنید و راحت نفس بکشید. اولین بار که شانه‌های خود را به عقب می‌برید نفس خود را عمیقاً فرو برید و وقتی آرامش پیدا می‌کنید نفس خود را بیرون بدهید. چهار یا پنج بار این عمل را تکرار کنید و سپس بار دیگر نفس خود را به طور عمیق فرو ببرید. همه مراحل را چهار بار تکرار کنید.

17. همه جای خود را به آرامش برسانید

• با استفاده از یک تکنیک ساده که به آرامش تدریجی معروف است، می‌توان خیلی سریع با کاهش ناراحتی جسمانی، احساس استرس شخص را به میزان قابل توجهی کاهش داد. مهم نیست از بالا یا پایین شروع کنید. یک دسته عضلات بدن خود را همزمان منقبض کنید و به مدت چند ثانیه این حالت را حفظ کنید. سپس بگذارید آرامش پیدا کنند. این تمرین را برای همه قسمت‌های اصلی بدن، پاها، کف پاها، سینه و بازوها، سر و گردن استفاده کنید و سپس از آرامشی که به شما دست می‌‌دهد لذت ببرید.

18. دوش آب گرم بگیرید

• آب گرم برای کاهش استرس مفید است. وقتی مضطرب و عصبی می‌شویم، جریان خون در دست‌ها و پاهای ما کم می‌شود. آب گرم، جریان خون را به حالت اول برمی‌گرداند و بدن را متقاعد می‌کند که در وضع خوبی به سر بده و آمادگی استراحت داشته باشد.
  به هیچ وجه آب سرد را پیشنهاد‌ نمی‌کنیم. زیرا اثر عکس دارد و مثل واکنش استرس عمل می‌کند. یعنی خون را از دست‌ها و پاها دور می‌کند و در نتیجه ناراحتی بیشتر می‌شود. به عنوان یک روش جایگزین میتوان  بر روی دست‌ها آب گرم جاری کرد و تا کاهش تدریجی نگرانی، به این کار ادامه داد.

19. تحرک داشته باشید

• به طور مسلم، ورزش مرتب بدن را برای غلبه بر استرس مقاوم می‌سازد. اما حتی گاهی کارهایی مثل قدم زدن در اطراف آپارتمان می‌تواند ناراحتی شما را به خاطر مشکلات کاری و یا داد و بیداد خانوادگی که داشته‌اید کمتر کند.
  بدن شما طوری ساخته شده که تحت فشار روانی، نیاز به تحرک دارد. بدوید یا مبارزه کنید، موثر است. اول این که برخی از مواد شیمیایی مربوط به استرس را که حاصل ناراحتی است می‌سوزاند. دوم اینکه یک عضله خسته یک عضله آرامش پیدا کرده به شما می‌رود.

20. به یک موسیقی آرامش بخش گوش کنید

• آرامش در نقطه مقابل ناراحتی قرار دارد و چاره استرس است. موزیک‌های آرامش بخش که او و سایرین تهیه کرده‌اند بسیار سودمند است. موزیک آرامش بخش خوب، خیلی ارزشمند است. شما را خیلی زود به حالت آرامش می‌برد و ارزان است. انواع نوارها به صورت فقط صدای خواننده، صدای خواننده و موسیقی یا فقط آواهای طبیعت، مثل وزش باد در لابه‌لای درختان، برخورد موج دریا بر روی شنزار ساحل، در بازار موجود می‌باشند. (می‌توانید از گوشی استفاده کنید تا برای دیگران مزاحمتی ایجاد نشود.)

راه‌ های کاهش اضطراب با مواد غذایی 

۱) فندق برزیلی:

• فندوق برزیلی حاوی مقادیر بالایی سلنیم است. سلنیم با کاهش التهاب که اغلب در اختلالات خلقی مانند اضطراب سطوح بالایی دارند موجب بهبود خلق می‌شود. سلنیم همچنین نوعی آنتی اکسیدان است که به جلوگیری از آسیب سلولی کمک کرده و خاصیت ضد سرطان دارد.

سبزیجات و آجیل ها و مغزها ، محصولات حیوانی ، قارچ و سویا منبع خوبی از سلنیم هستند و به یاد داشته باشید که بیش از حد نباید مصرف کنید چون عوارض انبی دارد ، حداکثر دوز مصرفی سلنیم برای بزرگسالان ۴۰۰ میکروگرم در روز است. بنابراین مراقب باشید روزانه بیش از سه یا چهار فندق برزیلی یا مکمل‌های حاوی دوزهای بالای سلنیم مصرف نکنید.

فندق برزیلی و دیگر آجیل‌ها همچنین منبع خوبی از ویتامین E هستند. ویتامین E خود نوعی آنتی اکسیدان است که برای درمان اضطراب مفید است.

۲) ماهی چرب:

• ماهی‌های چرب مانند سالمون، ماهی خال خالی، ساردین، قزل آلا و شاه ماهی مقادیر بالای امگا-۳ دارند. امگا-۳ نوعی اسید چرب است که ارتباط زیادی با عملکرد شناختی و سلامت روان دارد. با این حال تحقیقات اخیر نشان می‌دهد در صورتی که فرد نوعی اسید چرب به نام امگا- ۶ را زیاد مصرف کرده و امگا -۳ کافی دریافت نکند، خطر ابتلا به اختلالات خلقی مانند اضطراب در او افزایش می‌یابد.

یک مطالعه نشان داده مصرف مکمل‌های EPA، DHA، دو نوع اسید چرب موجود در امگا- ۳ در افراد با مشکلات سوء مصرف مواد باعث کاهش سطح اضطراب می‌شود. به طور کلی مصرف حداقل دو بار ماهی‌های چرب در هفته توصیه می‌شود. ماهی سالمون و ساردین از مواد غذای حاوی ویتامین D هستند. محققان بر ارتباط بین کمبود ویتامین D و اختلالات خلقی مانند افسردگی و اضطراب تاکید کرده‌اند. این ویتامین به ویژه در زنان باردار و افراد سالخورده کمک شایانی به بهبود خلق و خو می‌کند. همچنین ویتامین D به بهبود اختلال عاطفی فصلی (SAD) در فصل زمستان کمک می‌کند.

۳) تخم مرغ:

• زرده تخم مرغ منبع دیگری از ویتامین D است. همچنین منبع خوبی برای پروتئین‌های کامل بوده و تمام اسید آمینه‌های ضروری را که بدن برای رشد و نمو نیاز دارد، شامل می‌شود. تخم مرغ همچنین حاوی اسیدآمینه‌ای به نام تریپتوفان است که به تولید سروتونین کمک می‌کند. سروتونین نوعی انتقال دهنده شیمیایی است که به تنظیم خلق و خو، خواب، حافظه و رفتار کمک می‌کند و مایه تسکین اضطراب و بهبود عملکرد مغز است.

۴) تخم کدو تنبل:

• تخم کدو تنبل منبع عالی پتاسیم است که به تنظیم تعادل الکترولیت‌ها و کنترل فشار خون کمک می‌کند. خوردن غذاهای غنی از پتاسیم مانند تخم کدو تنبل و موز برای کاهش علائم استرس و اضطراب مفید است. تخم کدو تنبل همچنین منبع مناسبی از “روی” است. یک مطالعه نشان می‌دهد کمبود “روی” ممکن است بر خلق و خو تاثیر منفی داشته باشد. “روی” برای رشد مغز و اعصاب ضروری است، چرا که بزرگترین محل ذخیره‌ “روی” در بدن در مناطق مغزی مرتبط با احساسات قرار دارد.

۵) شکلات تلخ:

• کارشناسان بر این باورند شکلات تلخ می‌تواند به کاهش استرس و اضطراب کمک کند. مطالعات نشان می‌دهد شکلات تلخ یا کاکائو به بهبود خلق و خو کمک می‌کند اگرچه هنوز چگونگی کاهش استرس توسط شکلات تلخ به طور دقیق مشخص نیست اما کاکائو منبع غنی از پلی فنول‌ها به ویژه فلاونوئیدهاست. فلاونوئیدها باعث کاهش التهابات عصبی و مرگ سلولی در مغز و بهبود جریان خون می‌شوند. شکلات، حاوی مقادیر زیادی تریپتوفان است که بدن آن را به انتقال دهنده‌های عصبی مانند سروتونین در مغز تبدل می‌کند.

شکلات تلخ همچنین منبع خوبی از منیزیم است. مصرف منیزیم کافی علائم افسردگی را کاهش می‌دهد. از شکلات‌های تلخ ۷۰ درصد یا بالاتر استفاده کنید. البته شکلات حاوی قندها و چربی‌های اضافی است بنابراین بیش از یک تا سه گرم در روز آن را مصرف نکنید.

۶) زردچوبه:

• زردچوبه ادویه‌ای است که معمولا در آشپزی‌های هند و کشورهای جنوب شرق آسیا بسیار استفاده می‌شود. ماده فعال موجود در زردچوبه که کورکومین نامیده می‌شود با کاهش التهاب و استرس اکسیداتیو که اغلب در افراد مبتلا به اختلالات خلقی مانند اضطراب و افسردگی افزایش می‌یابد به کاهش اضطراب کمک می‌کند. یک مطالعه تاثیر کورکومین را در کاهش اضطراب در افراد چاق بزرگسال نشان می‌دهد. مطالعه‌ای دیگر نشان می‌دهد که افزایش کورکومین در رژیم غذایی باعث افزایش نوعی اسید چرب موسوم به “دوکوزاهگزانوئیک اسید” و در نتیجه کاهش اضطراب می‌شود.

۷) بابونه:

• بسیاری از مردم در سراسر جهان از چای بابونه به عنوان یک داروی گیاهی به دلیل خواص ضد التهابی، ضد باکتریایی، آنتی اکسیدانی و آرام بخش آن استفاده می‌کنند. اگرچه بابونه از ایجاد اضطراب جلوگیری نمی‌کند اما می‌تواند به هنگام بروز اضطراب و نگرانی علائم آن را کاهش دهد. برخی بر این باورند که خواص آرامبخش و ضد اضطراب بابونه به دلیل فلاونوئید (زردینه)‌های موجود در آن است. می‌توان چای بابونه را که برای کنترل اضطراب مفید است، حتی در مقادیر بالا استفاده کرد.

۸) ماست:

• ماست حاوی باکتری‌های مفید لاکتوباسیلوس و “بیفیدوباکتر” است. مطالعات نشان می‌دهند این باکتری‌ها و محصولات تخمیری تاثیر مثبتی بر سلامت مغز دارند. همچنین بررسی‌ها نشان می‌دهد ماست و دیگر محصولات لبنی اثر ضد التهابی بر بدن ایجاد می‌کنند. تحقیقات ثابت کرده‌اند التهاب مزمن تا حدی باعث ایجاد اضطراب، استرس و افسردگی می‌شود. نتایج بسیاری از مطالعات حاکی از آن است که غذاهای تخمیری باعث کاهش اضطراب اجتماعی در جوانان شده و به طور کلی مصرف باکتری‌های مفید منجر به افزایش شادکامی در افراد می‌شود. بر این اساس ماست و سایر مواد غذایی تخمیری می‌توانند برای باکتری‌های طبیعی روده مفید بوده و اضطراب و استرس را کاهش دهند. از مواد غذایی تخمیری می‌توان به پنیر، کلم ترش، کیمچی و محصولات تخمیری سویا اشاره کرد.

۹) چای سبز:

• چای سبز حاوی اسید آمینه‌ای به نام تیانین است که اثرات بالقوه‌ای بر اختلالات خلقی دارد. تیانین اثرات ضد اضطراب و آرامبخش داشته و ممکن است تولید سروتونین و دوپامین را افزایش دهد. آزمایش‌ها نشان می‌دهد ۲۰۰ میلی گرم تیانین باعث ایجاد آرامش و تمدد اعصاب در انسان می‌شود. چای سبز را می‌توان به رژیم غذایی روزانه خود اضافه و جایگزین نوشیدنی‌های غیرالکلی مانند قهوه کرد.

– آیا به کمک گیاهان دارویی می‌توان اختلالات اضطرابی را درمان کرد؟
گیاهان دارویی تنها می‌توانند نقش مکمل را در روند درمان اضطراب داشته باشند. برای اینکه ریشه مشکلات خود را بشناسید و بتوانید به درستی از تکنیک‌های آرام سازی کمک بگیرید، مراجعه به یک متخصص در حوزه سلامت روان نظیر روانشناس در اولویت قرار دارد.

– آیا مصرف زیاد قهوه می‌تواند باعث افزایش اضطراب شود؟
بله، به طور کلی مصرف مواد کافئین دار می‌تواند باعث افزایش ریتم قلبی شده و علائم اضطراب را تشدید کند. از همین رو برای مدیریت استرس و اضطراب لازم است میزان مصرف قهوه، چای و هرگونه ماده کافئین دار دیگر را کاهش دهید.

پیشنهاد ما : با نوجوان افسرده چگونه رفتار کنیم ؟

نتیجه گیری 

اضطراب بخشی از تجربه انسانی است، اما ماندگار شدن آن می‌تواند سلامت روان و جسم را به‌طور جدی تهدید کند. خوشبختانه راه‌های کاهش اضطراب فقط محدود به درمان‌های دارویی نیستند و با به‌کارگیری روش‌های ساده‌ای مانند تمرین‌های تنفسی، اصلاح افکار، تحرک بدنی، تغذیه سالم، حمایت اجتماعی و ایجاد عادت‌های آرامش‌بخش می‌توان اثرات اضطراب را به‌طور قابل‌توجهی کاهش داد.
اگر با وجود استفاده از این راه‌های کاهش اضطراب همچنان احساس می‌کنید اضطراب بر زندگی شما غلبه کرده است، مراجعه به روانشناس یا متخصص سلامت روان اقدامی هوشمندانه و ضروری خواهد بود. به یاد داشته باشید که رسیدن به آرامش، یک مسیر تدریجی است و شما شایسته زندگی‌ای هستید که در آن امنیت روانی، تعادل و آرامش نقش اصلی را ایفا کند

سوالات متداول

1- آیا راه‌های کاهش اضطراب بدون مصرف دارو واقعاً مؤثر هستند؟

بله، بسیاری از راه‌های کاهش اضطراب بدون دارو مانند تمرین‌های تنفسی، مدیتیشن، اصلاح الگوی خواب، ورزش منظم و مدیریت افکار منفی، تأثیر قابل‌توجهی در کاهش علائم اضطراب دارند. این روش‌ها به‌ویژه برای اضطراب خفیف تا متوسط بسیار مؤثر هستند و می‌توانند به‌عنوان درمان مکمل در کنار روان‌درمانی استفاده شوند.

2- سریع‌ترین راه‌های کاهش اضطراب در لحظه چیست؟

در مواقعی که اضطراب به‌صورت ناگهانی ایجاد می‌شود، روش‌هایی مانند نفس عمیق شکمی، تمرکز بر حواس پنج‌گانه، شمارش معکوس، نوشیدن آب یا ترک موقت موقعیت استرس‌زا می‌توانند به کاهش سریع اضطراب کمک کنند. این تکنیک‌ها سیستم عصبی را آرام کرده و از تشدید اضطراب جلوگیری می‌کنند.

3- چه زمانی باید برای اضطراب به روانشناس مراجعه کنیم؟

اگر با وجود استفاده از راه‌های کاهش اضطراب، علائمی مانند بی‌خوابی مداوم، تپش قلب شدید، حملات پانیک، اختلال در تمرکز یا کاهش عملکرد شغلی و اجتماعی ادامه پیدا کند، مراجعه به روانشناس یا متخصص سلامت روان ضروری است. درمان زودهنگام می‌تواند از مزمن شدن اضطراب جلوگیری کند.